گرچه شيرين است لفظ كرد و لر ، يا اصفهاني
هست  شيرين تر  از  آنها   لهجه‌ي  گلپايگاني

  لهجه زيباي گلپايگان قبل از آنكه  نوشتاري باشد  شنيداري است . چرا كه   يكي ازگويشهائي  است كه   عمده آن ريشه فارسي دارد و مشحون از حروف ( پ ) ( چ ) و (گ)  مي باشد  و با توجه به اينكه تلفظ اين حروف به لهجه گلپايگاني بكمك  ( اعرابي )  ميباشد ، نوشتن اين لهجه سخت و خواندنش براي كسانيكه در بين مردم گلپايگان نبوده اند  تقريبا غير ممكن است  . در حال حاضر بعضي از  اهالي شهر كه از موطن خود دور   شده اند به ناچار اين  شيوه گويش را كنار گذاشته و به لهجه معمول فارسي كه بيشتر در رسانه هاي كشور استفاده ميشود روي آورده اند بطوريكه فرزندان آنها  كلا با اين گويش بيگانه هستند . همانطور كه همشهريان عزيز استحضار دارند  با هجوم فرهنگي بيگانگان  كه سعي در از بين بردن  ميراث گذشته ما دارند ودر اين كار تا حدود زيادي نيز موفق بوده اند   جهت جلوگيري از  انقراض اين گويش زيبا  كه  معدودي نيز از سر ناداني آنرا به تمسخر گرفته اند  با استفاده از تکنولوژی نرم افزاری  كه يكي از  ابزارهاي شنيداري و قابل دسترس  ميباشد ، آن را با صداي بزرگاني همچون  استاد سعيدي كه سرگذشتش عنوان شد و همچنين استاد احمد جهانبخشي  كه به دنبال استاد سعيدي  دست به اين مهم زده است تدوين  و در اختيار  همشهريان  و فرهنگ دوستان  عزيز قرار گيرد  چرا  كه در اغلب شهرها  و روستا هاي كشور عزيزمان  كه داراي لهجه ي خاصي ميباشند  به اين كار فرهنگي پرداخته اند  .  به عنوان مثال ميتوان به فرهنگ روستائي كوچك در دل كوير مركزي ايران به نام ( ابيانه ) اشاره كرد . در سال جاري از اين روستاي افسانه اي دو بار دیدن كردم  اين روستا    چندان تفاوتي با روستاهاي ديگر ندارد  اما با تلاش  مردمش  نسبت به معرفي فرهنگشان به ديگران ، آن را به يك افسانه تبديل و به يك مركز گردشگري بزرگ در آورده اند ، در ايام تعطيلات  ازدحام گردشگران به قدري است كه تردد با پاي پياده نيز در آن به سختي صورت مي گيرد ( تصویر اول ) و براي اهالي نيز  مشكل آفرين شده است  . جاذبه هاي  اين روستاي زيبا در شهر ما نيز وجود دارد . لهجه و نوع پوشش  و معماري قديمي و مكانهاي تاريخي  اين روستا ست كه اين همه مشتاق  ديدار دارد .
روستاي وانشان در چند كيلومتري گلپايگان  نمادي از اين فرهنگ است كه شباهتهاي زيادي با ابيانه دارد ، كوچه هاي تنگ وپيچ در پيچ ، لهجه زيبا ، آثار تاريخي بي نظير  و نوع پوشيدن لباس بعضي از اهالي اين روستا را مي توان با آن روستاي مشهور  تشبيه كرد .روستاي سرآور گلپايگان با مجموعه بي نظير  مسجد جامع تاريخي آن با داشتن درب و منبر زيبا كه اخيرا به دليل بي توجهي تمامي  از بين رفته است و درب گرانبهاي آن  به آساني دزديده ميشود اما درب مسجد جامع ابيانه ( تصویر دوم ) به سختي محافظت ميگردد . آتشكده روستاي فقستان حتي نامش هم به سرقت مي رود  اما آتشكده روستاي ابيانه ( تصویر اول )مركز اسناد ميراث فرهنگي  آن روستا  مي شود. تپه تاريخي و ديدني روستاي وداغ كه در زير آن تمام امكانات زندگي پيشينيان  شامل حمام و سرداب با استفاده از اصول معماري حيرت انگيز بنا شده بود  به آساني از بين مي رود  اما آثار تاريخي اين چنيني در ابيانه به زيبائي هر چه تمامتر مرمت  و در معرض ديد گردشگران قرار مي گيرد . قلعه بارو در گلپايگان با ماشين آلات راهسازي  براي ساخت بناهاي چند مرتبه ويران مي شود و آسياب آبي روستاي كوچري كه تعداد زيادي از همشهريان  آنرا ديده بودند ويران مي گردد و همين آثار در روستاي كوچك ابيانه با دستان پر توان مردمش و با چنگ ودندان محافظت ميشود . كاروانسراي  منحصر به فرد روستاي ( در )  كه شباهت زيادي با مهمانسراي عباسي شهر اصفهان دارد  ويران شده  و ديگر امكان  باز سازي ندارد و شايد   براي جلوگيري از تخريب ديگر بناها ي تاريخي شهرمان  دير شده باشد اما براي جلوگيري از تخريب گويش گلپايگاني هنوز فرصت باقي است – انشاالله در پست بعدي قسمتهائي از آن معرفي ميگردد.